Ne yapıyoruz
Hesaplama araçları Hukuk rehberi Hukuk sözlüğü Sık Sorulan Sorular Hakkımızda İletişim

Aile ve Boşanma Hukuku

Anlaşmalı ve çekişmeli boşanma, nafaka, velayet, mal paylaşımı, ziynet alacağı ve koruma tedbirleri. İstanbul’un bütün aile mahkemelerinde dava takibi.

Boşanma, hukuken tek bir dava gibi görünse de iç içe geçmiş birden fazla talebi barındırır: evliliğin sona ermesi, nafaka, velayet, çocukla kişisel ilişki, mal paylaşımı, ziynet eşyası ve kimi zaman maddi-manevi tazminat. Bu taleplerin hangisinin aynı dosyada, hangisinin ayrı davada ileri sürüleceği; delillerin hangi aşamada sunulacağı ve tedbir kararlarının ne zaman isteneceği, sürecin hem uzunluğunu hem sonucunu doğrudan etkiler. Üstelik taleplerin her birinin ayrı bir süresi vardır ve bir kısmı kaçırıldığında bir daha istenemez.

Bu sayfada İstanbul’da boşanma davasının nasıl açıldığını, anlaşmalı ve çekişmeli boşanma arasındaki farkı, boşanma sebeplerini ve dava açma sürelerini, dilekçede nelere dikkat edileceğini, 2026 yılı dava masraflarını, nafaka, velayet, mal paylaşımı ve ziynet taleplerini, 2024–2026 arasındaki mevzuat değişikliklerini ve en sık sorulan soruların yanıtlarını bulacaksınız.

Anlaşmalı boşanma ile çekişmeli boşanma arasındaki fark

Türk Medeni Kanunu iki yol tanır. Eşler boşanmanın kendisi ve bütün sonuçları (nafaka, velayet, kişisel ilişki, mal paylaşımı, tazminat) üzerinde uzlaşmışsa anlaşmalı boşanma; bu konulardan birinde bile anlaşma yoksa çekişmeli boşanma söz konusudur.

Anlaşmalı boşanmaÇekişmeli boşanma
ŞartEvlilik en az 1 yıl sürmüş olmalı; eşler birlikte başvurmalı ya da biri diğerinin davasını kabul etmeli (TMK m.166/3)Kanundaki boşanma sebeplerinden birinin ispatı; süre şartı yok
DuruşmaÇoğunlukla tek duruşma; hâkim eşleri bizzat dinler, vekille temsil yetmezÖn inceleme, tahkikat ve tanık duruşmaları; vekille temsil yeterli
Süre (İstanbul)Duruşma günü genellikle 1–4 ay içinde verilirİlk derece mahkemesinde genellikle 1–2 yıl; istinafla daha uzun
ProtokolZorunlu; hâkim uygun bulmazsa değişiklik önerirYok; talepleri mahkeme karara bağlar
Delil ve kusurDelil ve kusur tartışması yapılmazTanık, yazışma, rapor, kayıtlar; kusur nafaka ve tazminatı belirler

Anlaşmalı boşanmada hâkim, eşlerin iradelerini serbestçe açıkladığına kanaat getirmeli ve boşanmanın mali sonuçları ile çocukların durumuna ilişkin düzenlemeyi uygun bulmalıdır. Hâkimin önerdiği değişikliği taraflar kabul etmezse dava anlaşmalı olarak sonuçlanmaz. Eşlerin ikisini birden aynı avukatın temsil etmesi, çıkar çatışması nedeniyle mümkün değildir.

Çekişmeli olarak açılan dava, yargılama sürerken eşler anlaşırsa anlaşmalı boşanmaya dönüştürülebilir; bu, uygulamada süreyi en çok kısaltan adımdır. Protokolde nelerin yer alması gerektiği için anlaşmalı boşanma rehberimize, çekişmeli davanın aşamaları için çekişmeli boşanma davası rehberimize bakabilirsiniz.

Boşanma sebepleri ve dava açma süreleri

Çekişmeli boşanmada mahkeme, dilekçede gösterilen sebebin ispatlanıp ispatlanmadığına bakar. Kanun özel ve genel boşanma sebepleri öngörür; özel sebeplerde sebebin ispatı yeterlidir, ayrıca evliliğin temelinden sarsıldığı ispatlanmaz. Bazı sebeplerde dava hakkı belirli sürede kullanılmazsa düşer:

SebepDayanakDava açma süresi / özel şart
Zina (aldatma)TMK m.161Öğrenmeden itibaren 6 ay, her hâlde fiilden itibaren 5 yıl; affeden eşin dava hakkı yoktur
Hayata kast, pek kötü veya onur kırıcı davranışTMK m.162Öğrenmeden itibaren 6 ay, her hâlde sebebin doğumundan itibaren 5 yıl; affeden eşin dava hakkı yoktur
Küçük düşürücü suç işleme, haysiyetsiz hayat sürmeTMK m.163Süre yok; her zaman dava açılabilir
TerkTMK m.164Ayrılık en az 6 ay sürmeli; 4. ay dolmadan ihtar istenemez; hâkim veya noter ihtarından sonra 2 ay geçmeden dava açılamaz
Akıl hastalığıTMK m.165Hastalığın geçmesine olanak bulunmadığının resmî sağlık kurulu raporuyla tespiti
Evlilik birliğinin temelinden sarsılması (şiddetli geçimsizlik)TMK m.166/1-2Süre yok; olayların ve kusurun ispatı
Anlaşmalı boşanmaTMK m.166/3Evliliğin en az 1 yıl sürmüş olması
Fiilî ayrılık (reddedilen davadan sonra)TMK m.166/4Önceki boşanma davasının ret kararı kesinleştikten sonra 1 yıl ortak hayat yeniden kurulamamış olmalı

Davaların büyük çoğunluğu evlilik birliğinin temelinden sarsılması sebebine dayanır. Bu sebepte ortak hayatın sürdürülmesinin eşlerden beklenemeyecek derecede sarsılması aranır; tarafların kusur durumu da nafaka ve tazminatı belirler. Terk sebebinde, diğerini ortak konutu terke zorlayan veya haklı sebep olmadan dönmesini engelleyen eş de terk etmiş sayılır. Boşanma yerine 1 ile 3 yıl arasında ayrılık kararı da istenebilir (TMK m.167, m.171).

Eşiniz boşanmak istemiyorsa ne olur?

Boşanma için iki eşin de istekli olması gerekmez. Çekişmeli davada boşanma sebebi ispatlanırsa, karşı tarafın boşanmak istememesi karara engel değildir. Kanunun tanıdığı tek önemli istisna şudur: evlilik birliğinin temelinden sarsılması sebebine dayanan davada davacının kusuru daha ağırsa, davalı eş davaya itiraz edebilir. Ancak bu itiraz hakkın kötüye kullanılması niteliğindeyse ve evliliğin devamında davalı ile çocuklar bakımından korunmaya değer bir yarar kalmamışsa mahkeme yine boşanmaya karar verebilir (TMK m.166/2).

Dava reddedilse bile yol kapanmaz: ret kararının kesinleşmesinden itibaren bir yıl içinde ortak hayat yeniden kurulamamışsa eşlerden birinin istemiyle boşanmaya karar verilir. Bu süre 7532 sayılı Kanun’la 2024’te üç yıldan bir yıla indirilmiştir.

Aldatma (zina) nedeniyle boşanma

Aldatma, hem özel boşanma sebebi olan zina (TMK m.161) hem de genel sebep olan evlilik birliğinin sarsılması kapsamında ileri sürülebilir. Zina, cinsel birlikteliğin ispatını gerektirir; bunun ispatlanamadığı ama eşin başka biriyle duygusal yakınlık kurduğu, mesajlaştığı ya da birlikte görüldüğü durumlar uygulamada güven sarsıcı davranış olarak genel sebep içinde değerlendirilir ve ağır kusur sayılır. Zina bugün Türk hukukunda suç değildir; sonuçları aile hukuku içinde doğar.

  • Süre: Zinaya dayanan dava, öğrenmeden itibaren 6 ay ve her hâlde fiilden itibaren 5 yıl içinde açılmalıdır. Öğrendikten sonra uzun süre birlikte yaşamaya devam etmek af olarak yorumlanabilir.
  • İspat: Tanık beyanları, eşin kendi gönderdiği mesajlar, fotoğraflar, otel ve seyahat kayıtları, sosyal medya paylaşımları kullanılabilir. Delil hukuka uygun yollarla elde edilmelidir.
  • Sonuçları: Aldatan eş ağır kusurlu sayılacağından diğer eş maddi ve manevi tazminat isteyebilir; aldatan eşin yoksulluk nafakası talebi, kusuru daha ağır olduğu için kural olarak reddedilir. Zina veya hayata kast nedeniyle boşanmada hâkim, kusurlu eşin mal paylaşımındaki payını hakkaniyete göre azaltabilir veya kaldırabilir (TMK m.236/2).
  • Velayet: Aldatma tek başına velayeti kaybettirmez; ölçüt yine çocuğun üstün yararıdır.

Boşanma dilekçesi: nelere dikkat edilmeli?

Çekişmeli boşanmada dava dilekçesi, davanın çerçevesini çizen belgedir. Dilekçeler aşaması tamamlandıktan sonra iddianın genişletilmesi yasağı başlar; karşı tarafın açık rızası olmadan yeni olay ileri sürülemez. Islah yoluyla bir defaya mahsus değişiklik mümkünse de bu yol masraflıdır ve sınırlıdır. Bu nedenle dilekçenin baştan eksiksiz hazırlanması, davanın sonucunu en çok etkileyen adımdır.

Bir boşanma dilekçesinde bulunması gerekenler

  1. Mahkeme ve taraflar: Yetkili aile mahkemesi, tarafların kimlik ve adres bilgileri, evlilik tarihi, ortak çocuklar ve yaşları.
  2. Hukuki sebep: Davanın hangi boşanma sebebine (veya sebeplerine) dayandığı; birden fazla sebep birlikte gösterilebilir.
  3. Somut olaylar: “Eşim bana kötü davranıyor” gibi genel ifadeler yerine tarih, yer ve kişilerle birlikte anlatılan olaylar.
  4. Deliller: Her olayın hangi tanık, yazışma, rapor ya da kayıtla ispatlanacağı; tanık adları ve adresleri.
  5. Tedbir talepleri: Tedbir nafakası, çocuğun dava süresince kimde kalacağı, ortak konutun kullanımı (TMK m.169).
  6. Sonuç talepleri: Boşanma, velayet, kişisel ilişki, iştirak ve yoksulluk nafakası (tutarı ve yıllık artış esasıyla), maddi ve manevi tazminat (tutarıyla), gerekirse ziynet eşyası.
  7. Ekler: Nüfus kayıt örneği, varsa koruma kararları, belgeler ve vekâletname.

İnternetteki hazır dilekçe örnekleri, somut olayı anlatmadığı için çoğu zaman ispat edilecek olguları ortaya koymaz; dilekçede yer almayan bir olayın sonradan ispatı ise ciddi biçimde zorlaşır.

İstanbul’da boşanma davası nasıl açılır? Adım adım süreç

  1. Ön hazırlık: Olayların, delillerin ve süre şartlarının (özellikle 6 ay/5 yıl) değerlendirilmesi; gerekiyorsa aile konutu şerhi ve koruma tedbiri başvurusu.
  2. Dilekçenin hazırlanması: Boşanma sebebi, olaylar, deliller ve bütün talepler tek dilekçede açıkça yazılır.
  3. Tevzi ve harç: Dava, yetkili adliyenin tevzi bürosunda ya da UYAP üzerinden açılır; harç ve gider avansı yatırılır.
  4. Dilekçeler aşaması: Karşı taraf 2 hafta içinde cevap verir ve isterse karşı dava açar; ardından cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçeleri gelir.
  5. Ön inceleme duruşması: Uyuşmazlık konuları belirlenir, sulh ihtimali sorulur, tedbir talepleri karara bağlanır.
  6. Tahkikat: Tanıklar dinlenir; çocuk varsa sosyal inceleme raporu alınır, nafaka için kolluk aracılığıyla ekonomik ve sosyal durum araştırması yapılır.
  7. Sözlü yargılama ve karar: Mahkeme boşanma, kusur, velayet, kişisel ilişki, nafaka ve tazminat hakkında hüküm kurar.
  8. İstinaf ve temyiz: Gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde bölge adliye mahkemesine istinaf, istinaf kararının tebliğinden itibaren yine 2 hafta içinde Yargıtay’a temyiz başvurusu yapılabilir (HMK m.345, m.361).
  9. Kesinleşme ve nüfus kaydı: Kanun yoluna gidilmez ya da feragat edilirse karar kesinleşir, mahkemece nüfus müdürlüğüne bildirilir ve medeni hâl “boşanmış” olarak işlenir.

İstanbul’da hangi adliyede dava açılır?

Boşanma davasında görevli mahkeme aile mahkemesidir. Yetkili mahkeme, eşlerden birinin yerleşim yeri ya da davadan önce son altı aydır birlikte oturdukları yer mahkemesidir (TMK m.168). Eşler farklı ilçelerde oturuyorsa davacı bu seçeneklerden birini seçebilir; tanıkların ve tarafların ulaşımı bakımından bu seçim önemlidir.

AdliyeBağlı ilçeler
İstanbul Adliyesi (Çağlayan)Bayrampaşa, Beşiktaş, Beyoğlu, Fatih, Kağıthane, Sarıyer, Şişli
Gaziosmanpaşa AdliyesiArnavutköy, Eyüpsultan, Gaziosmanpaşa, Sultangazi
Bakırköy AdliyesiBağcılar, Bahçelievler, Bakırköy, Esenler, Güngören, Zeytinburnu
Küçükçekmece AdliyesiAvcılar, Başakşehir, Küçükçekmece
Büyükçekmece AdliyesiBeylikdüzü, Büyükçekmece, Esenyurt
Silivri AdliyesiSilivri
Çatalca AdliyesiÇatalca
İstanbul Anadolu Adliyesi (Kartal)Ataşehir, Çekmeköy, Kadıköy, Kartal, Maltepe, Pendik, Sancaktepe, Sultanbeyli, Tuzla, Ümraniye, Üsküdar
Beykoz AdliyesiBeykoz
Adalar AdliyesiAdalar
Şile AdliyesiŞile

Yargı çevreleri zaman zaman değişebildiği için dava açmadan önce güncel durum UYAP üzerinden kontrol edilmelidir. İlçelerin hangi adliyeye bağlı olduğunu İstanbul adliyeleri sayfasında görebilirsiniz.

İstanbul’a özgü pratik notlar

  • Adres ve tebligat: İstanbul içinde sık taşınma yaşandığı için davalının güncel adresinin doğru verilmesi önemlidir; tebligat sorunları ilk duruşmayı aylarca geciktirebilir.
  • Sosyal inceleme: Çocuklu dosyalarda adliyelerdeki sosyal çalışma görevlileri ev ziyareti ve görüşme yapar; randevulara zamanında katılmak raporun gecikmesini önler.
  • Tanık ulaşımı: Tanıklar farklı yakada oturuyorsa talimat yoluyla bulundukları yer mahkemesinde dinlenebilir; bu durum süreyi uzatabileceği için tanık listesi baştan planlanmalıdır.
  • Dosya takibi: Duruşma günleri, ara kararlar ve gider avansı eksiklikleri e-Devlet üzerinden UYAP Vatandaş Portalı’nda izlenebilir.
  • Adli yardım: Avukat ücreti karşılanamıyorsa İstanbul Barosu Adli Yardım Bürosu’na başvurulabilir.

Boşanma davası masrafları (2026)

Boşanma davası, konusu para ile ölçülemeyen bir dava olduğu için maktu harca tabidir. 2026 yılında ödenen başlıca kalemler:

Kalem2026 tutarı
Başvurma harcı732,00 TL
Peşin karar ve ilam harcı (maktu)732,00 TL
Gider avansı (tebligat, tanık, posta)Dosyaya göre değişir; çekişmeli davada tanık ve rapor sayısıyla artar
Bilirkişi / sosyal incelemeGerekirse ayrıca avans istenir
Tazminat, ziynet veya katılma alacağı talebiİstenen tutarın binde 68,31’i nispi harç; dörtte biri peşin
İstinaf başvurma harcı2.002,00 TL (kanun yoluna gidilirse)
Temyiz başvurma harcı3.608,50 TL (kanun yoluna gidilirse)

Hesap örneği: 300.000 TL değerinde ziynet eşyası için dava açılırsa nispi karar harcı 300.000 × 0,06831 = 20.493 TL olur. Bunun dörtte biri olan 5.123,25 TL dava açılırken, kalanı karar aşamasında ödenir; buna 732 TL başvurma harcı ve gider avansı eklenir. Dava kazanılırsa harç ve giderler karşı taraftan istenir.

Avukatlık ücreti: 3 Kasım 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’ne göre aile mahkemesinde görülen davalar için kararlaştırılabilecek en düşük ücret 62.000 TL’dir (KDV hariç); bu tutarın altında ücret kararlaştırılamaz. Gerçek ücret; davanın anlaşmalı ya da çekişmeli olmasına, nafaka, velayet ve tazminat taleplerine, tanık sayısına ve dosyanın süresine göre ilk görüşmede yazılı olarak belirlenir. Ayrıntılı döküm için boşanma davası masrafları ve avukat ücreti yazımıza bakabilirsiniz.

Ekonomik durumu dava masraflarını karşılamaya yetmeyenler, mahkemeden adli yardım talep edebilir; kabul edilirse harç ve giderler geçici olarak devletçe karşılanır.

Boşanma davası ne kadar sürer?

İstanbul aile mahkemelerinin yoğunluğu nedeniyle süreler kesin değildir; gerçekçi aralıklar şöyledir:

  • Anlaşmalı boşanma: Duruşma günü genellikle 1–4 ay içinde verilir ve dava çoğunlukla tek duruşmada biter. Taraflar kanun yolundan feragat ederse karar hemen kesinleşir; aksi hâlde gerekçeli kararın tebliği ve iki haftalık istinaf süresi beklenir. Toplam süre çoğunlukla 2–5 aydır.
  • Çekişmeli boşanma: İlk derece mahkemesinde çoğunlukla 1–2 yıl. Tanık sayısı, sosyal inceleme raporu, tebligat sorunları ve istinaf süreci (ortalama 6 ay–1,5 yıl ek) süreyi uzatır.

12. Yargı Paketi olarak bilinen 7589 sayılı Kanun’la HMK m.147’ye eklenen hükme göre duruşmalar arasındaki süre üç aydan uzun olamaz; bilirkişi incelemesinin uzaması veya talimat yoluyla işlem yapılması gibi zorunlu hâllerde hâkim gerekçesini göstererek daha uzun süre belirleyebilir. Bu kural 31 Temmuz 2026’dan itibaren uygulanmaktadır. Süreyi kısaltan en etkili iki adım ise dilekçede bütün talep ve delillerin eksiksiz gösterilmesi ve anlaşma zemini oluşursa davanın anlaşmalıya çevrilmesidir.

Dava öncesinde ve dava sürerken alınabilecek tedbirler

  • Aile konutu şerhi: Eşlerden birinin adına kayıtlı olsa bile ailenin birlikte yaşadığı konut, diğer eşin açık rızası olmadan devredilemez ve üzerindeki haklar sınırlanamaz. Malik olmayan eş, tapu müdürlüğünden aile konutu şerhi konulmasını isteyebilir (TMK m.194). Şerh, konutun iyiniyetli üçüncü kişiye satılma riskine karşı en pratik korumadır.
  • Geçici önlemler: Dava açılınca hâkim, eşlerin barınması, geçimi, malların yönetimi ve çocukların bakımına ilişkin önlemleri kendiliğinden alır (TMK m.169). Tedbir nafakası ve çocuğun geçici olarak kimde kalacağı bu kapsamdadır.
  • Mal kaçırmaya karşı: Mal paylaşımı alacağını tehlikeye sokacak devir ihtimali varsa ihtiyati tedbir istenebilir. Mal rejiminin sona ermesinden önceki bir yıl içinde diğer eşin rızası olmadan yapılan karşılıksız kazandırmalar ile katılma alacağını azaltmak kastıyla yapılan devirler hesaba eklenir (TMK m.229).
  • Koruma kararı (6284): Aile içi şiddet ya da tehdit varsa boşanma davasını beklemeden uzaklaştırma ve koruyucu tedbir kararı istenebilir. Başvuru kolluğa, mülki amire, Cumhuriyet savcılığına veya aile mahkemesine yapılabilir; şiddetin ispatı için delil veya belge aranmaz. Tedbir ilk defasında en çok altı ay için verilir, gerekirse uzatılır; karara aykırılıkta üç günden on güne, tekrarında on beş günden otuz güne kadar zorlama hapsi uygulanır (6284 s.K. m.8, m.13). Ayrıntı: uzaklaştırma kararı nasıl alınır. Hayati tehlike hâlinde önce 112 aranmalıdır.

Nafaka: türleri, artırım ve kaldırma

Nafakada belirleyici olan taraflardan birinin “haklı” çıkması değil, ihtiyaç ve ödeme gücü dengesidir. Kanunda gelirin belirli bir yüzdesi gibi bir formül yoktur; hâkim tarafların gelirini, giderlerini ve sosyal durumunu birlikte değerlendirir.

Nafaka türüKime, ne zamanKusurun etkisiNe zaman biter?
Tedbir nafakası (TMK m.169)Dava süresince eşe ve çocuklaraKusur aranmazBoşanma kararının kesinleşmesiyle
İştirak nafakası (TMK m.182)Velayeti almayan ebeveynden çocuk içinKusur aranmaz; çocuğun hakkıdırKural olarak çocuğun ergin olmasıyla; eğitim sürüyorsa yardım nafakası istenebilir (TMK m.328)
Yoksulluk nafakası (TMK m.175)Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek eşeİsteyenin kusuru daha ağır olmamalı; ödeyenin kusuru aranmazYeniden evlenme veya ölümle kendiliğinden; fiilen evliymiş gibi yaşama, yoksulluğun kalkması veya haysiyetsiz hayatta mahkeme kararıyla (TMK m.176)

Artırım ve azaltım: Tarafların mali durumu değişirse ya da hakkaniyet gerektirirse nafakanın artırılması veya azaltılması istenebilir (TMK m.176/4). Kararda yıllık artış esası (ör. TÜFE/ÜFE oranı) belirlenmişse artış kendiliğinden işler; belirlenmemişse artırım davası açılır. Boşanmadan sonra açılan nafaka davalarında nafaka alacaklısının yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir (TMK m.177).

Süresiz nafaka tartışması: Anayasa Mahkemesi 4 Haziran 2026 tarihli kararıyla TMK m.175’teki “süresiz olarak” ibaresini iptal etmiştir; karar 30 Eylül 2026’da Resmî Gazete’de yayımlanmıştır ve iptal 30 Haziran 2027’de yürürlüğe girecektir. İptal hükmü yürürlüğe girene kadar mevcut hüküm uygulanır; yoksulluk nafakası kurumu kaldırılmamıştır ve verilmiş nafaka kararları kendiliğinden sona ermez. Yeni süre düzenlemesi için kanun değişikliği beklenmektedir. 12. Yargı Paketi (7589 s.K.) nafakaya ilişkin bir değişiklik içermemektedir.

Nafaka ödenmezse ilama dayalı icra takibi yapılabilir; ödememe hâlinde icra ceza mahkemesine şikâyetle tazyik hapsi istenebilir. Ayrıntı: nafaka türleri ve hesaplanması.

Velayet, kişisel ilişki ve velayetin değiştirilmesi

Velayette tek ölçüt çocuğun üstün yararıdır. Ekonomik güç ya da boşanmada haklı çıkmak tek başına belirleyici değildir. Mahkeme; çocuğun yaşını, alıştığı düzeni, ebeveynlerin bakım imkânını ve tutumunu, kardeşlerin birlikte kalmasını değerlendirir; idrak çağındaki çocuğun görüşünü uzman eşliğinde alır ve sosyal inceleme raporuna başvurur. Velayeti almayan ebeveynle çocuk arasında kişisel ilişki mutlaka düzenlenir.

Velayet kararı kesin hüküm oluşturmaz. Yeni olgular ortaya çıkarsa hâkim gerekli önlemleri alır (TMK m.183); çocuğun menfaati gerektirdiğinde velayet sahibi değiştirilebilir (TMK m.349). Velayetin değiştirilmesi davası uygulamada şu hâllerde gündeme gelir:

  • Çocuğun bakım, sağlık veya eğitiminin fiilen ihmal edilmesi, çocuğa kötü muamele
  • Kişisel ilişkinin ısrarla engellenmesi: 7343 sayılı Kanun’la TMK m.182’ye eklenen hükümle mahkeme, kişisel ilişki düzenlemesine uyulmaması hâlinde velayetin değiştirilebileceğini kararında ihtar eder
  • Velayet sahibinin çocuğun düzenini bozacak biçimde yer değiştirmesi
  • İdrak çağındaki çocuğun diğer ebeveynle yaşamak istemesi ve bunun yararına olması

Velayet sahibinin yeniden evlenmesi tek başına velayetin kaldırılmasını gerektirmez. Ayrıntı: velayet davası ve kişisel ilişki.

Boşanmada mal paylaşımı

1 Ocak 2002’den itibaren yasal mal rejimi edinilmiş mallara katılmadır. Evlilik içinde karşılığı verilerek edinilen mallar (maaş birikimi, bu gelirle alınan ev ve araç) edinilmiş maldır; evlilik öncesi mallar, miras ve bağış yoluyla gelenler, kişisel kullanım eşyası ve manevi tazminat alacakları kişisel maldır (TMK m.219–220). Hangi eşe ait olduğu ispatlanamayan mallar paylı mülkiyette, bir eşin bütün malları ise aksi ispatlanana kadar edinilmiş mal sayılır.

Mal paylaşımı, malların fiziken bölünmesi değil, bir alacak hakkıdır. Her eşin edinilmiş mallarından bu mallara ilişkin borçlar düşülerek artık değer bulunur; her eş diğerinin artık değerinin yarısını ister ve alacaklar takas edilir (TMK m.231, m.236). Mal rejimi, boşanma davasının açıldığı tarihte sona erer (TMK m.225/2); bu tarihten sonra edinilen mallar paylaşıma girmez, malların değeri ise tasfiye (karar) tarihine göre belirlenir.

Hesap örneği

Evlilik içinde kocanın maaşıyla alınan ve onun adına kayıtlı dairenin bugünkü değeri 6.000.000 TL, kalan kredi borcu 1.000.000 TL olsun; kocanın artık değeri 5.000.000 TL’dir. Kadının evlilik içinde kendi geliriyle aldığı aracın değeri 800.000 TL ve borcu yoksa artık değeri 800.000 TL’dir. Kadın, kocanın artık değerinin yarısı olan 2.500.000 TL’yi; koca, kadının artık değerinin yarısı olan 400.000 TL’yi isteyebilir. Takas sonucunda kadının net katılma alacağı 2.100.000 TL olur. Kişisel maldan yapılan katkılar (ör. evin peşinatının kadının evlilik öncesi birikiminden ödenmesi) varsa ayrıca değer artış payı ve denkleştirme hesaplanır (TMK m.227, m.230).

Süre ve usul: Mal rejiminin tasfiyesi davası boşanma davasından ayrı görülür; boşanma kararı kesinleşmeden karara bağlanamaz. Bu dava TMK m.178’deki bir yıllık süreye tabi değildir; boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 10 yıl içinde açılmalıdır. 7589 sayılı Kanun’la HMK’daki belirsiz alacak davası (m.107) 31 Temmuz 2026’dan itibaren açılacak davalar için yürürlükten kaldırılmıştır. Değeri bilirkişi raporuna bağlı alacaklarda artık kısmi dava açılıp HMK m.109/4 uyarınca talep, tahkikat sonuna kadar bir defaya mahsus artırılabilir. Ayrıntı: boşanmada mal paylaşımı ve edinilmiş mallar.

Ziynet eşyası davası

Yargıtay uygulamasında, doğrudan erkeğe takılan ve kadına özgü olmayan takılar erkeğe ait sayılır; bu ayrım son yıllarda istikrar kazanmıştır. Güncel uygulamada önce eşler arasında bir anlaşma olup olmadığına, yoksa ispatlanmış bir yöresel örf ve adete bakılır. İkisi de yoksa takı kime takıldıysa ona ait sayılır; ancak bilezik ve kolye gibi kadına özgü takılar kadına, kol saati gibi erkeğe özgü takılar erkeğe, kime takılmış olursa olsun o eşe aittir. Ziynetler, sahibi olan eşin kişisel malıdır. Ziynet alacağı mal rejiminin tasfiyesinden ayrı bir taleptir ve boşanma davası içinde ya da ayrı bir davada istenebilir. Boşanmanın eki niteliğinde görülmediği için TMK m.178’deki bir yıllık süreye bağlı değildir; yine de delillerin zayıflamaması için gecikmeden istenmesi önerilir.

  • İspat: Takıların varlığı ve kime takıldığı düğün fotoğrafı ve videoları, tanıklar ve faturalarla gösterilir. Ziynetlerin karşı tarafta ya da ortak evde kaldığını veya elinden alındığını ispat yükü kural olarak talep eden eştedir; karşı tarafın beyanları veya mesajları ziynetleri aldığını gösteriyorsa, bunları geri verdiğini ispat yükü ona geçebilir.
  • Bozdurma: Takıların ortak ihtiyaç için bozdurulduğu kabul ediliyorsa, bunun geri verilmemek üzere sahibinin rızasıyla yapıldığını ispat yükü bozduran eştedir.
  • Talep şekli: Dilekçede ziynetlerin cins, gram ve adediyle tek tek gösterilmesi, aynen iadesi mümkün değilse dava tarihindeki bedelinin istenmesi gerekir. Harç, istenen değer üzerinden nispi olarak hesaplanır.

Boşanmada maddi ve manevi tazminat

Boşanma yüzünden mevcut ya da beklenen menfaatleri zedelenen kusursuz veya daha az kusurlu eş, kusurlu eşten maddi tazminat; boşanmaya sebep olan olaylar yüzünden kişilik hakları saldırıya uğrayan eş ise manevi tazminat isteyebilir (TMK m.174). Tutarı; kusurun ağırlığı, evliliğin süresi ve tarafların ekonomik ve sosyal durumu belirler. Boşanma davasında istenmeyen tazminat ve yoksulluk nafakası talepleri, boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 1 yıl içinde ayrı davayla istenmelidir; kanun bu süreyi zamanaşımı olarak düzenler (TMK m.178). Ayrıntı: boşanmada maddi ve manevi tazminat.

Boşanma davasında deliller: WhatsApp yazışmaları ve tanıklar

Çekişmeli boşanmada sonuç çoğu zaman delillere bağlıdır. Tanık beyanları, mesaj ve e-posta yazışmaları, sosyal medya paylaşımları, fotoğraflar, banka kayıtları, hastane ve kolluk kayıtları delil olarak sunulabilir. Hâkim delilleri serbestçe takdir eder; tarafların ikrarı boşanma sebebi bakımından hâkimi bağlamaz ve yemin delili kullanılamaz (TMK m.184). Delil hukuka uygun elde edilmiş olmalıdır (HMK m.189): eşin telefonuna gizlice casus yazılım yüklemek, şifresini kırmak ya da özel alanına izinsiz girmek suç oluşturabilir ve bu yolla elde edilen delil dikkate alınmayabilir. Eşin kendisinin gönderdiği mesajlar ve ortak kullanılan cihazlardaki kayıtlar ise uygulamada değerlendirilmektedir. Duyuma dayalı tanık anlatımlarının ispat gücü, olaya bizzat tanık olanlara göre zayıftır.

Boşanmada arabuluculuk mümkün mü?

Boşanma davası açmadan önce arabulucuya gitmek zorunlu değildir; aile hukukunda dava şartı arabuluculuk yoktur ve 7589 sayılı Kanun da bu konuda bir değişiklik getirmemiştir. Boşanmanın kendisi ve velayet gibi kamu düzenine ilişkin konular tarafların serbestçe tasarruf edebileceği konular olmadığından arabuluculukla sonuçlandırılamaz. Mal paylaşımı veya tazminat gibi mali konularda ihtiyari arabuluculuğa başvurulabilir; ancak aile içi şiddet iddiası içeren uyuşmazlıklar arabuluculuğa elverişli değildir (6325 s.K. m.1/2). Uygulamada eşlerin uzlaşması çoğunlukla avukatlar aracılığıyla hazırlanan anlaşmalı boşanma protokolüyle sağlanır.

Yurt dışında boşanma ve kararın Türkiye’de tanınması

Yabancı bir mahkemede ya da idari makamda verilen boşanma kararı, Türkiye’de kendiliğinden nüfus kaydına işlenmez; işlenmediği sürece kişi Türkiye’de evli görünür, yeniden evlenme ve miras işlemlerinde sorun çıkar. İki yol vardır:

  • Nüfusa doğrudan tescil: Karar verildiği devletin kanunlarına göre yetkili makamca verilmiş ve kesinleşmişse, Türk kamu düzenine açıkça aykırı değilse ve taraflar birlikte (taraflardan biri yabancı ya da ölmüşse Türk vatandaşı eş tek başına) başvuruyorsa, yurt dışında konsolosluklara, Türkiye’de taraflardan birinin yerleşim yerindeki il nüfus müdürlüğüne (Türkiye’de yerleşim yeri yoksa yönetmelikte sayılan il müdürlüklerinden birine) başvurularak tescil istenebilir (5490 s.K. m.27/A).
  • Tanıma veya tenfiz davası: Ortak başvuru yapılamıyorsa ya da tescil reddedilirse Türk mahkemesinde tanıma davası açılır. Kararın kesinleşmiş olması, Türk kamu düzenine açıkça aykırı olmaması ve davalının savunma hakkına uyulmuş olması aranır; tanımada karşılıklılık şartı aranmaz (5718 s.K. m.54, m.58). Kararın yabancı makamlarca onaylı (apostilli) örneği, kesinleşme belgesi ve yeminli tercümeleri gerekir. Nafaka veya tazminat hükmünün Türkiye’de icrası isteniyorsa tenfiz talep edilir.

Yurt dışında yaşayan Türk vatandaşları Türkiye’de de boşanma davası açabilir. Türkiye’de yetkili mahkeme yoksa sırasıyla sâkin olunan yer, Türkiye’deki son yerleşim yeri, o da yoksa Ankara, İstanbul veya İzmir mahkemelerinden biri yetkilidir (5718 s.K. m.41); uygulanacak hukuk ve yurt dışı tebligat ayrıca değerlendirilir.

Boşanmadan sonra: soyadı, bekleme süresi ve nüfus kaydı

  • Soyadı: Boşanan kadın evlenmeden önceki soyadını yeniden alır. Kocasının soyadını kullanmakta menfaati bulunduğunu ve bunun kocaya zarar vermeyeceğini ispatlarsa hâkim buna izin verebilir; koşullar değişirse koca iznin kaldırılmasını isteyebilir (TMK m.173). Çocuğun soyadı boşanmayla değişmez.
  • Bekleme (iddet) süresi: Evliliği sona eren kadın 300 gün geçmeden evlenemez; doğurmakla süre biter. Önceki evlilikten gebe olmadığı anlaşılırsa ya da eski eşler yeniden birbiriyle evlenmek isterse mahkeme süreyi kaldırır (TMK m.132).
  • Miras: Boşanan eşler birbirinin yasal mirasçısı olamaz; boşanmadan önce yapılmış vasiyetlerle sağlanan haklar da kural olarak kaybedilir (TMK m.181).
  • Kesinleşme şerhi: Kesinleşme şerhli karar örneğinin alınıp saklanması, soyadı, tapu, banka ve yurt dışı işlemlerinde gerekir.

Boşanmada süreler ve zamanaşımı: özet tablo

Talep veya işlemSüreBaşlangıç
Zina, hayata kast veya onur kırıcı davranışa dayanan dava6 ay / her hâlde 5 yılÖğrenme / olay tarihi
Davaya cevap dilekçesi2 haftaDava dilekçesinin tebliği
İstinaf ve temyiz başvurusu2 haftaGerekçeli kararın tebliği
Fiilî ayrılık nedeniyle yeni dava1 yıl beklenirÖnceki ret kararının kesinleşmesi
Ayrı davayla maddi-manevi tazminat ve yoksulluk nafakası1 yılBoşanma kararının kesinleşmesi
Mal rejiminin tasfiyesi (katılma alacağı, değer artış payı)10 yılBoşanma kararının kesinleşmesi
6284 koruma tedbiriİlk defasında en çok 6 ay; uzatılabilirTedbir kararı
Kadının yeniden evlenmesi300 gün (mahkeme kaldırabilir)Evliliğin sona ermesi

Sürelerin çoğu hak düşürücü niteliktedir ya da karşı tarafça zamanaşımı olarak ileri sürülebilir; bu nedenle başlangıç tarihlerinin belgelerle tespit edilmesi önemlidir.

2024–2026 döneminde aile hukukunu etkileyen değişiklikler

  • Fiilî ayrılık süresi kısaldı: 7532 sayılı Kanun’la TMK m.166/4 değiştirildi; reddedilen boşanma davasından sonra aranan süre üç yıldan bir yıla indi.
  • Duruşma aralığı sınırı: 7589 sayılı Kanun’la (RG 31.7.2026) HMK m.147’ye duruşmalar arası sürenin kural olarak üç ayı geçemeyeceği hükmü eklendi.
  • Belirsiz alacak davası kaldırıldı: Aynı Kanun’la HMK m.107 yürürlükten kaldırıldı; önceden açılmış davalara uygulanmaya devam eder. Mal paylaşımı ve ziynet gibi değeri bilirkişiyle belirlenen alacaklarda kısmi dava ve bir defalık artırım yolu (HMK m.109/4) öne çıktı.
  • Süresiz nafaka: Anayasa Mahkemesi’nin Haziran 2026 kararıyla TMK m.175’teki “süresiz olarak” ibaresi iptal edildi; karar 30 Eylül 2026’da Resmî Gazete’de yayımlandı ve iptal 30 Haziran 2027’de yürürlüğe girecek. Yeni kanuni düzenleme beklenmektedir.
  • Değişmeyenler: 12. Yargı Paketi’nde aile mahkemelerinin görevi, boşanma usulü, nafaka, velayet veya arabuluculuğa ilişkin bir değişiklik yer almamaktadır.

Boşanma sürecinde sık yapılan hatalar

  1. Olayları dilekçede eksik anlatmak: İddianın genişletilmesi yasağı nedeniyle sonradan eklemek çoğu zaman mümkün olmaz.
  2. Süreleri kaçırmak: Zinada 6 aylık süre, tazminat ve yoksulluk nafakasında boşanmadan sonraki 1 yıllık süre geçince talep hakkı kaybedilir.
  3. Affetmiş görünmek: Aldatmayı öğrendikten sonra uzun süre olağan evlilik hayatını sürdürmek, dava hakkını ortadan kaldırabilir.
  4. Protokolde mal rejimini düzenlememek: Anlaşmalı boşanmada açık feragat ya da düzenleme yoksa, yıllar sonra mal paylaşımı davasıyla karşılaşılabilir.
  5. Nafakada artış esası istememek: Sabit tutarlı nafaka enflasyon karşısında kısa sürede değer kaybeder ve yeni davayı gerektirir.
  6. Hukuka aykırı delil toplamak: Hem delil dikkate alınmayabilir hem ceza soruşturmasına yol açabilir.
  7. Sosyal medyada dava hakkında paylaşım yapmak: Paylaşımlar karşı tarafça kusur delili olarak sunulabilir.
  8. Aile konutunu korumasız bırakmak: Şerh konulmadan satılan konutun geri alınması çok zorlaşır.
  9. Çocuğu sürece taraf yapmak: Çocuğu diğer ebeveyne karşı yönlendirmek, sosyal inceleme raporuna yansır ve velayet talebini zayıflatır.

Aile hukuku alanında yürüttüğümüz işler

  • Anlaşmalı boşanma protokolünün hazırlanması ve davanın takibi
  • Çekişmeli boşanma davaları ve tedbir talepleri
  • Nafaka artırım, azaltım ve kaldırma davaları
  • Velayet, velayetin değiştirilmesi ve kişisel ilişki düzenlenmesi
  • Mal rejiminin tasfiyesi (katılma ve değer artış payı alacağı), ziynet alacağı
  • 6284 sayılı Kanun kapsamında koruma tedbirleri
  • Soybağı davaları; yabancı mahkeme boşanma kararlarının tanınması ve tenfizi

İlk görüşmeye hangi belgelerle gelmeli?

  • Nüfus kayıt örneği ve evlenme cüzdanı fotokopisi
  • Varsa daha önce alınmış tedbir, uzaklaştırma veya nafaka kararları; önceki boşanma dosyasının bilgileri
  • Her iki tarafın gelir bilgisi: maaş bordrosu, SGK hizmet dökümü, vergi levhası, kira gelirleri
  • Evlilik içinde edinilen taşınmaz, araç ve banka hesaplarına ait tapu, ruhsat, kredi ve hesap dökümleri
  • Evlilik öncesi mal, miras veya bağışı gösteren belgeler (kişisel mal iddiası için)
  • Ziynet eşyasına ilişkin düğün görüntüleri, fotoğraflar veya faturalar
  • Çocuk varsa okul, sağlık ve günlük bakımı gösteren kayıtlar
  • Delil olarak kullanmayı düşündüğünüz yazışma ve kayıtlar, tanık olabilecek kişilerin listesi
  • Yurt dışı kararı varsa kararın onaylı örneği ve kesinleşme belgesi

Belgeler eksik olsa da ilk görüşme yapılabilir; ancak nafaka ve mal paylaşımı talepleri bu belgeler olmadan sağlıklı hesaplanamaz. Görüşmeyi yüz yüze ya da çevrim içi yapmak mümkündür.

Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir ve 2026 yılı mevzuatına göre hazırlanmıştır. Her dosyanın koşulları farklıdır; somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.
Nasıl ilerliyor?

Bu alanda izlediğimiz yol

Ön görüşme ve dosya incelemesi

Anlaşma imkânı ve delil planı

Dava dilekçesi ve tedbir talepleri

Ön inceleme, tanık ve rapor aşaması

Karar, istinaf ve kesinleşme

Merak edilenler

Boşanma ve aile hakkında sorulanlar

23 soru
Anlaşmalı boşanma ne kadar sürer?
Taraflar protokolde anlaşmışsa ve evlilik en az bir yıl sürmüşse dava genellikle tek duruşmada sonuçlanır. Dava açılışından duruşma gününe kadar geçen süre mahkemenin yoğunluğuna göre 1–4 ay arasında değişir. Kararın kesinleşmesi ve nüfusa işlenmesi ise ek 2–4 hafta sürer.
Boşanmada mal paylaşımı nasıl yapılır?
1 Ocak 2002’den sonraki evliliklerde yasal rejim edinilmiş mallara katılmadır: evlilik içinde edinilen mallar kural olarak yarı yarıya paylaşılır. Miras, bağış ve kişisel kullanım eşyaları kişisel mal sayılır. Mal paylaşımı boşanma davasından ayrı bir davadır ve boşanma kesinleşmeden karara bağlanmaz.
Velayet neye göre veriliyor?
Tek ölçüt çocuğun üstün yararıdır. Anne-baba ile çocuk arasındaki bağ, çocuğun yaşı ve alışkanlıkları, ebeveynlerin bakım imkânı ve tutumu değerlendirilir. Uygulamada küçük yaştaki çocuklarda anne bakımına öncelik verilse de bu mutlak bir kural değildir. İdrak çağındaki çocuk mahkemece dinlenir; pedagog raporu alınır.
Nafaka ödemezsem ne olur?
Nafaka borcu icra takibine konu edilebilir; ayrıca "nafaka hükmüne uymama" nedeniyle icra ceza mahkemesinde şikâyet yoluyla 3 aya kadar tazyik hapsi istenebilir. Ödeme yapıldığında hapis kararı kalkar. Bu nedenle nafaka ödemelerinin mutlaka banka üzerinden ve açıklama yazılarak yapılması önerilir.
Boşanma davası nerede açılır?
Eşlerden birinin yerleşim yeri ya da davadan önce son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesinde açılır. Anlaşmalı boşanmada taraflar dilediği yer mahkemesini seçebilir. Yurt dışında yaşıyorsanız Türkiye’deki son yerleşim yeriniz esas alınır; yabancı mahkeme kararı almışsanız bunun tanınması için ayrı bir dava gerekir.
Nafaka her yıl kendiliğinden artar mı?
Kararda artış oranı yazılıysa (ÜFE, TÜFE ya da ortalaması) artış kendiliğinden işler, yeniden dava açmaya gerek kalmaz. Karar yalnızca sabit bir tutar içeriyorsa artış için nafaka artırım davası açmak gerekir. Bu nedenle boşanma dosyasında artış oranının karara yazdırılması, sonraki yılların dava yükünü baştan ortadan kaldırır.
Kişisel ilişki günlerinde çocuk teslim edilmiyor, ne yapabilirim?
Karara rağmen teslim yapılmıyorsa artık icra dairesine değil, Adalet Bakanlığının adli destek ve mağdur hizmetleri müdürlüğüne başvurulur: İİK m.25/a ve 25/b 7343 sayılı Kanunla yürürlükten kaldırılmış, bu işler 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu m.41/A ve devamına bağlanmıştır. Müdürlük yükümlüye teslim emri gönderir; emre uyulmazsa çocuk uzman ya da öğretmen marifetiyle, gerekirse kolluk yardımıyla alınıp hak sahibine teslim edilir. Teslim emrine aykırı davranan hakkında bir ay içinde aile mahkemesine yapılacak şikâyet üzerine disiplin hapsine hükmedilir. Ayrıca bu davranış, açılacak bir velayetin değiştirilmesi davasında aleyhe delil oluşturur; teslim tutanaklarının düzenli tutulması bu nedenle önemlidir.
Anlaşmalı boşanma için evliliğin 1 yıl sürmesi şart mı?
Evet. Anlaşmalı boşanma için evliliğin en az bir yıl sürmüş olması gerekir (TMK m.166/3). Bir yıl dolmadan eşler anlaşsa bile dava anlaşmalı boşanma olarak sonuçlandırılamaz; bu durumda ancak çekişmeli boşanma sebeplerinden birine dayanarak dava açılabilir ya da bir yılın dolması beklenir.
Çekişmeli boşanma davası anlaşmalıya dönüşebilir mi?
Evet. Yargılamanın herhangi bir aşamasında eşler boşanma ve bütün sonuçları üzerinde anlaşırsa, protokol dosyaya sunulur ve hâkim eşleri dinleyerek anlaşmalı boşanmaya karar verebilir. Evliliğin bir yıl sürmüş olması şartı burada da aranır. Bu yol, uzun sürebilecek bir davayı çoğu zaman tek duruşmada bitirir.
WhatsApp mesajları boşanma davasında delil olur mu?
Olabilir. Eşin size gönderdiği mesajlar ve hukuka uygun yollarla ulaşılan yazışmalar delil olarak sunulabilir. Ancak eşin telefonunun şifresini kırmak, gizlice yazılım yüklemek veya özel yazışmalarına izinsiz erişmek suç oluşturabilir ve bu yolla elde edilen delil mahkemece dikkate alınmayabilir (HMK m.189). Mesajların ekran görüntüsüyle birlikte tarih ve numara bilgisinin görünmesi önemlidir.
Boşanma davası açmak için avukat tutmak zorunlu mu?
Hayır, avukatla temsil zorunlu değildir; dava bizzat açılabilir. Ancak dilekçede ileri sürülmeyen olaylar ve talepler sonradan eklenemediği, nafaka, velayet ve tazminat gibi talepler süreye bağlı olduğu için hak kaybı yaşanmaması adına hukuki destek alınması önerilir. Ekonomik durumu yetersiz olanlar adli yardım talep edebilir.
Boşanma davası açınca evden ayrılmak kusur sayılır mı?
Boşanma davası açıldıktan sonra eşlerin dava süresince ayrı yaşama hakkı vardır; evden ayrılmak tek başına kusur sayılmaz. Dava açılmadan önce haklı bir sebep olmaksızın ortak konutu terk etmek ise kusur değerlendirmesinde dikkate alınabilir. Şiddet veya tehdit varsa ayrılmadan önce koruma tedbiri istenmesi hem güvenlik hem ispat açısından önemlidir.
Boşanma kararı ne zaman kesinleşir?
Gerekçeli karar taraflara tebliğ edildikten sonra iki haftalık istinaf süresi içinde başvuru yapılmazsa karar kesinleşir. Anlaşmalı boşanmada taraflar duruşmada kanun yolundan feragat ederse karar aynı gün kesinleşebilir. Kesinleşen karar nüfus müdürlüğüne bildirilir ve medeni hâl “boşanmış” olarak işlenir.
Boşandıktan sonra kadın ne zaman evlenebilir?
Kanun, evliliği sona eren kadın için 300 günlük bekleme (iddet) süresi öngörür (TMK m.132). Kadının gebe olmadığı doktor raporuyla belgelenirse ya da boşandığı eşiyle yeniden evlenmek isterse mahkemeden bu sürenin kaldırılması istenebilir; bu dava genellikle kısa sürede sonuçlanır.
Boşanma davasında istenmeyen nafaka ve tazminat sonradan istenebilir mi?
İstenebilir, ancak süreye bağlıdır. Boşanmadan doğan maddi-manevi tazminat ve yoksulluk nafakası talepleri, boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren bir yıl içinde ayrı bir davayla ileri sürülmelidir (TMK m.178). Mal paylaşımı davası için ise süre kesinleşmeden itibaren on yıldır.
Eşim boşanmak istemezse boşanabilir miyim?
Evet. Çekişmeli davada boşanma sebebi ispatlanırsa eşin boşanmak istememesi karara engel olmaz. Yalnız evlilik birliğinin sarsılmasına dayanan davada davacının kusuru daha ağırsa davalı itiraz edebilir; bu itiraz hakkın kötüye kullanılması niteliğindeyse yine boşanmaya karar verilebilir. Dava reddedilirse, ret kararının kesinleşmesinden itibaren bir yıl ortak hayat kurulamadığında eşlerden birinin istemiyle boşanmaya karar verilir (TMK m.166/4).
Düğünde takılan altınlar boşanınca kime kalır?
Yargıtay uygulamasında bu ayrım son yıllarda istikrar kazanmıştır. Eşler arasında anlaşma veya ispatlanmış yöresel örf yoksa takı kime takıldıysa ona aittir; bilezik ve kolye gibi kadına özgü takılar kadına, erkeğe özgü takılar erkeğe, kime takılmış olursa olsun o eşe aittir. Ziynetlerin karşı tarafta kaldığı ispatlanırsa aynen iadesi, yoksa bedeli istenebilir. Talep boşanma davasıyla birlikte veya ayrı davayla ileri sürülebilir; düğün fotoğraf ve videoları temel delildir.
Aldatılan eş mal paylaşımında daha fazla pay alabilir mi?
Mal paylaşımı kural olarak kusurdan bağımsızdır ve her eş diğerinin artık değerinin yarısını ister. Ancak boşanma zina veya hayata kast sebebiyle gerçekleşmişse hâkim, kusurlu eşin artık değerdeki payını hakkaniyete göre azaltabilir veya tamamen kaldırabilir (TMK m.236/2). Aldatılan eş ayrıca maddi ve manevi tazminat isteyebilir; aldatan eşin yoksulluk nafakası talebi ise kural olarak reddedilir.
Süresiz nafaka kaldırıldı mı, ödediğim nafaka kesilir mi?
Anayasa Mahkemesi Haziran 2026’da TMK m.175’teki “süresiz olarak” ibaresini iptal etti; karar 30 Eylül 2026’da Resmî Gazete’de yayımlandı ve iptal 30 Haziran 2027’de yürürlüğe girecek. Bu süre dolana kadar mevcut hüküm uygulanır ve verilmiş nafaka kararları kendiliğinden sona ermez. Nafakanın kaldırılması veya azaltılması için yine mahkemeye başvurmak gerekir; yeni süre kuralını kanun koyucunun belirlemesi beklenmektedir.
Boşanma öncesi eşimin evi satmasını nasıl önlerim?
Ailenin birlikte oturduğu konut, eşlerden birinin adına kayıtlı olsa bile diğer eşin açık rızası olmadan satılamaz (TMK m.194). Malik olmayan eş, tapu müdürlüğüne başvurarak aile konutu şerhi konulmasını isteyebilir; şerh, iyiniyetli alıcıya satış riskini büyük ölçüde ortadan kaldırır. Aile konutu dışındaki mallar için mal paylaşımı alacağını korumak amacıyla mahkemeden ihtiyati tedbir istenebilir.
Boşanma davası sürerken barışırsak ne olur?
Davacı eş davadan feragat edebilir ya da taraflar davayı takip etmeyerek dosyanın işlemden kaldırılmasını sağlayabilir. Feragat kesin hüküm gibi sonuç doğurur ve yargılama giderleri feragat edene yükletilir. Barışmadan önceki olaylar kural olarak affedilmiş veya hoşgörüyle karşılanmış sayılır; ileride açılacak yeni bir davada tek başına dayanak yapılamaz, ancak yeni olaylarla birlikte değerlendirilebilir.
Velayet boşanmadan sonra değiştirilebilir mi?
Evet. Velayet kararı kesin hüküm oluşturmaz; çocuğun menfaati gerektirdiğinde velayet sahibi değiştirilebilir (TMK m.183, m.349). Çocuğun bakım veya eğitiminin ihmal edilmesi, kötü muamele, kişisel ilişkinin ısrarla engellenmesi ya da idrak çağındaki çocuğun diğer ebeveynle yaşamak istemesi başlıca sebeplerdir. Velayet sahibinin yeniden evlenmesi tek başına yeterli değildir; mahkeme sosyal inceleme raporu alarak karar verir.
Boşanma dilekçesine sonradan yeni olay eklenebilir mi?
Dilekçeler aşaması tamamlandıktan sonra iddianın genişletilmesi yasağı başlar; karşı tarafın açık rızası olmadan yeni olay ileri sürülemez. Islah yoluyla bir defaya mahsus değişiklik mümkün olsa da masraflıdır ve sınırlıdır. Dava açıldıktan sonra gerçekleşen yeni olaylar ise yargılamada ileri sürülebilir. Bu nedenle olayların, tarih ve tanıklarıyla birlikte ilk dilekçede eksiksiz anlatılması gerekir.
Rehber

Bu konudaki yazılarımız

WhatsApp Ara